De Hemelschijf van Nebra

Wanneer cultuur en crime samenkomen, dan wordt het pas echt interessant. Iets wat past bij het verhaal van de Hemelschijf van Nebra. Inmiddels hebben we het bezoekerscentrum in Nebra, de vindplaats en het Landesmuseum für Vorgeschichte in Halle, waar de Hemelschijf wordt bewaard meermaals bezocht.

3600 jaar geleden werd de Hemelschijf samen met twee waardevolle zwaarden, twee bijlen, twee armspiralen en een beitel op de top van de Mittelberg bij Nebra begraven. De bronzen schijf is de tot nu toe oudste afbeelding van de kosmos wereldwijd en niet alleen belangrijk voor de archeologie, maar ook de astronomie en de religieuze geschiedenis.

De schijf laat de volle maan, respectievelijk de zon, de sikkelmaan en de Plejaden voor een symbolische afbeelding van de nachthemel zien. In latere fasen werden nog twee horizontale bogen, die het verloop van de zon over het jaar weergeven en een boot toegevoegd.

© Landesamt für Denkmalpflege und Archäologie Sachsen-Anhalt / Fotograaf: Juraj Lipták

Achter deze afbeeldingen gaat een grote precisie schuil: zo zijn de eindpunten van de horizontale bogen op de winterzonnewende en de zomerzonnewende uitgericht, terwijl de Plejaden in combinatie met de zon en de volle maan belangrijke informatie geven over de zaai- en oogsttijden.

In 1999 ontdekten schatzoekers de opmerkelijke, maar onverkoopbare vondst. Kunsthandelaren toonden meteen interesse en voor de artefacten werden hoge sommen geboden. Wanneer echter bleek dat de voorwerpen in Saksen-Anhalt waren opgegraven trokken de serieuze kunsthandelaren zich terug. Geen wonder, want archeologische vondsten uit de deelstaat Saksen-Anhalt zijn automatisch eigendom van het land.

Tot 2001 wisselde de Hemelschijf echter een paar maal van eigenaar en werd uiteindelijk voor meer dan 200.000 DM aan het latere helerpaar, een museumspedagoge en een leraar verkocht.

Arrestatie in Basel

De beide helers boden de Hemelschijf uiteindelijk voor 700.000 DM op de zwarte markt aan. Prof. Dr. Harald Meller, als leidend archeoloog in dienst bij de deelstaat Saksen-Anhalt, trof op 23 februari 2002 als "koopinteressent" het paar in een hotel in Basel. De Zwitserse politie arresteerde het paar. Ook de artefacten werden gevonden en in beslag genomen.

De twee schatzoekers werden eveneens opgespoord en zo ook de precieze vindplaats in de bossen bij Nebra getraceerd.

Het Bezoekerscentrum en de Vindplaats

Het bezoekerscentrum is in Wangen. Vanaf de parkeerplaats is het een paar minuten lopen naar het bezoekerscentrum. Wie mindervalide is, kan ook in de auto naar het bezoekerscentrum. Het bezoekerscentrum is modern, heeft een groot panoramavenster met uitzicht op de Mittelberg.

Een absolute "must" is het planetarium. In 20 minuten geeft de film een duidelijk beeld over het ontstaan van de Hemelschijf en hoe de kosmos in elkaar steekt. De toegang tot het planetarium is in de entreeprijs inbegrepen.

Vindplaats op de Mittelberg

Wie ook naar de vindplaats van de Hemelschijf wil, kan zowel met de bus als ook te voet naar de Mittelberg. Vanaf de uitkijktoren heb je een geweldig uitzicht over de regio. Bij mooi weer kan je tot aan de Brocken in de Harz kijken.

Arche Nebra – de Hemelschijf beleven

An der Steinklöbe 16
06642 Nebra

www.himmelsscheibe-erleben.de  

Landesmuseum für Vorgeschichte

Richard-Wagner-Straße 9
06114 Halle (Saale)

www.himmelsscheibe.de